Có những bé uống sữa rất đều, không bỏ bú… nhưng lại đi ngoài khó, phân khô, hay đầy bụng, quấy khóc,... Nhiều ba mẹ sẽ nghĩ ngay đến việc “bé nóng trong” hoặc “chưa hợp sữa”. Nhưng ít ai biết rằng, bên trong cơ thể bé có thể đang xảy ra một phản ứng rất nhỏ giữa axit palmitic và canxi - và chính điều này lại ảnh hưởng trực tiếp đến hệ tiêu hóa non nớt của con.

Axit palmitic là gì và có trong đâu?

Axit palmitic là một loại axit béo no, có mặt trong nhiều loại chất béo, đặc biệt là trong dầu cọ.

Trong sữa công thức, dầu cọ thường được sử dụng để bổ sung chất béo, giúp công thức sữa “tiệm cận” với sữa mẹ hơn về mặt năng lượng. Nhưng điều quan trọng không chỉ là “có chất béo”, mà là cách chất béo đó được cơ thể hấp thu.

Khi axit palmitic gặp canxi: Khiến bé khó tiêu 

Trong quá trình tiêu hóa, chất béo sẽ được phân tách thành các axit béo tự do. Lúc này, axit palmitic có thể “gặp” canxi trong ruột. Và khi hai thành phần này kết hợp, chúng tạo thành một dạng hợp chất gọi là muối canxi của axit béo (calcium soap). Đặc điểm của hợp chất này là:

• Không tan trong nước
• Khó hấp thu qua thành ruột
• Bị đào thải ra ngoài theo phân

Nghe qua thì có vẻ “không quá nghiêm trọng”, nhưng với trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh, điều này lại tạo ra nhiều ảnh hưởng hơn ba mẹ nghĩ. Khi các muối không tan này hình thành trong ruột:

• Chúng làm phân trở nên khô và cứng hơn
• Làm giảm lượng canxi được hấp thu
• Khiến quá trình tiêu hóa trở nên “nặng nề” hơn

Đó là lý do vì sao một số bé rặn nhiều khi đi ngoài, đi phân vón cục, hay bị táo bón nhẹ nhưng kéo dài,...

Vì sao không phải bé nào cũng gặp tình trạng này?

Không phải cứ sữa có dầu cọ là bé sẽ táo bón mà điều này còn phụ thuộc vào:

• Hệ tiêu hóa của từng bé
• Khả năng hấp thu chất béo
• Thành phần tổng thể của sữa

Có bé thích nghi tốt, nhưng cũng có bé nhạy cảm hơn và phản ứng rõ rệt.

Một chi tiết ít người để ý: vị trí của axit palmitic

Không chỉ là “có hay không”, mà còn là axit palmitic nằm ở đâu trong cấu trúc chất béo. Trong sữa mẹ, axit palmitic thường nằm ở vị trí trung tâm (sn-2), giúp cơ thể hấp thu dễ hơn và hạn chế tạo muối với canxi. Trong khi đó, trong dầu cọ thông thường, axit palmitic lại nằm ở vị trí dễ bị tách ra hơn trong quá trình tiêu hóa. Điều này làm tăng khả năng kết hợp với canxi và tạo muối không tan.

Đây cũng là lý do vì sao một số công thức sữa hiện nay cố gắng “điều chỉnh cấu trúc chất béo” để cải thiện khả năng hấp thu như thay thế dầu cọ bằng chất béo khác, hay giảm hàm lượng dầu cọ có trong thành phần,...

Vậy ba mẹ nên hiểu điều này như thế nào?

Không cần phải quá lo lắng khi thấy sữa có dầu cọ. Nhưng nếu bé có những biểu hiện như táo bón, đầy bụng, khó chịu sau khi bú,.. thì ba mẹ có thể tham khảo các dòng sữa công thức khác - không chứa dầu cọ như Ocean Road Daireis để bảo vệ hệ tiêu hóa non nớt của con 

Sự kết hợp giữa axit palmitic và canxi là một phản ứng tự nhiên trong cơ thể, nhưng với trẻ nhỏ, nó có thể ảnh hưởng đến cách con tiêu hóa và hấp thu dinh dưỡng. Không phải vấn đề nào cũng nhìn thấy ngay, nhưng những thay đổi nhỏ trong hệ tiêu hóa lại có thể tác động đến sự thoải mái và phát triển của bé mỗi ngày.